Um veiðisæld

19.9.2007

Komið haust. 4. september í dag. Haustlægðirnar fara yfir landið með venjulegum fylgifiskum. Stormur af suðaustri í nótt með mikilli rigningu. Nú er hann snúinn í suðvestur og stytt upp. Líkur eru á að önnur sömu gerðar komi í kjölfarið. Ekkert óvenjulegt við það.

Miklu verki, sem tekið hefur næstum allan minn tíma frá því í mars, er senn lokið. Þetta var ekki létt verk en frekar skemmtilegt. Svo kemur í ljós í vetur hvort það er nothæft.

Engan laxinn hef ég veitt í sumar en fáeina silunga. Veiðin hefur setið á hakanum vegna annríkis við annað.

Þetta sumar hefur um margt verið óvenjulegt. Eins og allir vita kom varla dropi úr lofti í margar vikur fyrripart sumarsins. Lítill snjór í fjöllum og á hálendi. Svo lítið vatn í flestum ám að elstu menn muna ekki annað eins. Rangárnar skera sig úr. Þar hefur veiði verið eins og best verður á kosið. Þann 29. ágúst voru 4200 laxar komnir úr þeirri eystri. Hvílík veiði.

Um miðjan ágúst fór loks að rigna svo um munaði. Þá breyttist allt. Það lifnaði yfir laxinum  og veiði glæddist. Enn er ágæt veiði þó kominn sé september með næturfrosti sumstaðar á landinu.

Sumir veiddu meira en aðrir eins og gengur. En hvers vegna veiða sumir betur en aðrir að öllu öðru óbreyttu. Ekki er auðvelt að útskýra það. Hefur þó margur maðurinn reynt. Sumir halda því fram að fiskni sé meðfædd. Vel getur það verið. Mín skoðun er að ekki sé hægt að kenna mönnum að veiða aðeins að kasta vel og hafa góða stjórn á veiðitækjunum.

Fyrir nokkrum árum bað dóttursonur minn mig að kenna sér að veiða á flugu. Ég sagðist ekki geta það en ég gæti kennt honum að kasta flugulínu og flugu og það gerði ég. Svo kom í ljós þegar drengurinn hóf að veiða með flugu að hann er fiskinn í betra lagi. Ég geri ráð fyrir að það sé ættgengt.

Fyrir næstum fimmtíu árum var undirritaður skipverji á Fanney frá Reykjavík. Áhöfnin var ellefu manns. Vertíðina 1960 höfðum við það hlutverk að fylgja flota vestmannaeyinga til miða hvern dag og aðstoða hvern þann sem þurfti á aðstoð að halda sem var æði oft. Margan bát drógum við til hafnar með net í skrúfu eða bilaða vél.

Þegar ekki var annað að gera renndum við færum og fiskuðum stundum sæmilega. Þetta var ágætis launauppbót. Þá kom vel í ljós hve misfisknir við vorum. Allir vorum við með svipaðar færarúllur sem þá þóttu bestar og nælonfæri og sex til tíu öngla slóða sem voru næstum eins hjá öllum. En fjarri fór að aflinn væri eins hjá öllum. Hann var satt að segja mjög misjafn. Sumir fiskuðu lítið enda frekar latir við skakið sérstaklega þegar sá guli var tregur. Ég var frekar eljusamur við fiskiríið enda verið með veiðidellu allt mitt líf. Aflasæld mím var vel í meðallagi. En einn bar þó af öllum í aflasæld.

Kokkurinn sá góði maður fiskaði langmest. Það var með hreinum ólíkindum hve fiskinn hann var. Hann átti oft næstum helming aflans þegar landað var á kvöldin. Við reyndum mikið að finna út hvað hann gerði öðruvísi en við. Minn staður var við hlið hans og ekki nema rúmur metri á milli okkar svo ég átti hægt með að fylgjast með aðferð hans. Ekki fékk ég séð að hann færi öðruvísi að en við hinir.  Okkur tókst ekki að finna út úr þessu og vorum jafnnær í vertíðarlok. Rétt er að geta þess að hann var einnig mesti ágætis kokkur.

Engar skýringar fengum við á þessari miklu aflasæld kokksins. Reyndum þó oft að veiða uppúr honum leyndarmálið en kom fyrir lítið. Líklega var ekki um neitt leyndarmál að ræða. Maðurinn var bara náttúruleg aflakló. Ég er viss um að ef hann hefði stundað stangveiði hefði hann orðið eins mikill aflamaður og Tóti tönn eða jafnvel betri.

Í vertíðarlok kom í ljós að kokkurinn átti næstum helming landaðs afla. Það er umhugsunarvert að einn maður veiðir næstum jafnmikið og tíu skipsfélagar hans. Þó er rétt að geta þess að hann gat stundum rennt færi þegar við hinir vorum uppteknir við önnur störf. En ekki olli það svo miklum mun á afla.

Þetta sögukorn er gott dæmi um hve misgóðir veiðimenn við erum þó ráðning gátunnar um aflasæld manna sé enn á huldu. Læt ég þetta duga um efnið að sinni.

17. september 2007

G.H.

Til baka Senda grein Prenta greinina